Zwarte Stern | Soorten

Dichtheid per km2

Territoria per km²

Dichtheid

Dichtheid = territoria per jaar gedeeld door het Meijendel-oppervlak in dat jaar, volgens dezelfde berekening als de dashboardkeuze “Dichtheid per km2”.

Beschrijving

In zomerkleed is de Zwarte Stern gemakkelijk te herkennen: zwarte kop en buik, leigrijze rug en vleugels en wit onder de staart. In winterkleed is het een stuk lastiger want dan is deze stern globaal grijs en wit, net als de andere sternen, maar te onderscheiden aan een donkere vlek op de zijborst. Poten en snavel zijn zwart. Hij heeft de gewoonte boven het water rond te vliegen en neer te duiken om insecten op te pikken, vlakbij of op het water.

Zwarte Sternen broeden in een groot deel van Europa, waarbij de grootste aantallen in Polen, Wit-Rusland en de Baltische Staten te vinden zijn. Nederland ligt aan de westelijke grens van het broedgebied. Het zijn uitgesproken trekvogels die overwinteren aan de kust van West-Afrika. Nederland is erg belangrijk voor de Zwarte Stern omdat bijna de gehele Oost-Europese populatie door ons land trekt, op weg naar het winterkwartier. De meeste voorjaarstrek is in de eerste helft van mei, de najaarstrek speelt zich af tussen eind juni en eind september.

Als broedgebied heeft de Zwarte Stern een voorkeur voor moerassen, meertjes en veenplassen met de nodige plantengroei. Daar broeden ze in kolonies en maken een simpel nest op drijftillen of dichte velden krabbescheer of andere waterplanten. Echter, omdat krabbescheer door waterverontreiniging op veel plaatsen compleet verdwenen is, worden -voor het broedseizoen begint- nestvlotjes uitgezet. De huidige verspreiding in Nederland concentreert zich in de laagveengebieden van Zuidoost-Friesland, Noordwest-Overijssel, Zuid-Holland en Utrecht, naast delen van het oostelijk rivierengebied (Bron: Sovon )

Voorkomen

In de eerste decennia van de twintigste eeuw nestelden er vermoedelijk tot 20.000 paren in ons land. Dit aantal nam af tot rond 1300 omstreeks 1990 en is anno 2016 gestabiliseerd rond de 1550 broedparen. De afname werd in eerste instantie veroorzaakt door ontginning en verdroging van broedplaatsen. In recentere tijden is voedselgebrek het grootste probleem. Zo verdween de soort uit voedselarme hoogveenplassen tegelijk met de vis, een gevolg van verzuring (bron: Sovon ).

Vogelkenmerken

Koloniale moerasstern afhankelijk van drijvende vegetatie en nestvlotjes.

Ecologische vogelgroepen: Watervogels (Dodaars-groep); Weidevogels (Zomertaling-groep). Rode Lijst: RL: Bedreigd. Oranje Lijst: geen. Vogelrichtlijn: Vogelrichtlijn

Functionele habitat en foerageerwijze: Foerageren vliegend in de lucht. Gebruik van open water, plassen of watergangen. Foerageren in nat grasland of akker.

Voedsel van volwassen vogels: Vis als voedsel voor volwassen vogels. voedsel adult/broedseizoen Grotere vliegende insecten als voedselbron. grote insecten

Voedsel voor jongen: Vis als voedsel voor jongen. jongenvoedsel

Nestplaats en nestbouw: Nest in kolonies of dicht bij soortgenoten. Drijvend nest of nest op watervegetatie. Grondnest.

Gedrag, ecologie en levenswijze: Kolonie- of losse koloniestrategie. 1 = sterk koloniaal; 2 = los of semi-koloniaal indien toegepast. Los gegroepeerd broeden of beperkte territoriale exclusiviteit; geen strikte kolonie.

Migratie: Overwintering of trek naar Afrika. Langeafstandstrek. Trekkend gedrag algemeen. Zomergast; aanwezig in broedseizoen en afwezig in winter.

Bescherming

De Zwarte Stern is een 'bedreigde' soort. Om verschillende redenen kwam de Zwarte Stern in het nauw. Grootste boosdoener is de grootschalige afname van krabbescheer, van groot belang voor nestgelegenheid in ondiepe moerassen. Ook de sterk toegenomen bemesting en verdroging van veel veengraslanden speelt een hoofdrol; daar is onvoldoende voedsel. Waar zulke extensieve graslanden nog wel bestaan, bevinden zich Zwarte Stern-bolwerken en kon de soort toenemen door intensief beschermingswerk, zoals het uitleggen van nestvlotjes. (bron: Vogelbescherming Nederland )